Gemeentehuis heusden

In 1996 werd Team 4 Architecten ingeschakeld om een onderzoek te doen naar de toekomstwaarde van het bestaande stadhuis van Heusden. De geschiedenis van dit jonge monument is bijzonder en zeer belangrijk voor het eventuele hergebruik.

De vestingstad Heusden bezat tot november 1944 een bijzonder, klassiek stadhuis totdat de bezettingsmacht besloot het gebouw te vernietigen. Tijdens de vernieling van dit monument kwamen ook 138 bewoners van Heusden, die zich verschuilden in het gebouw, om het leven. Deze moordlustige daad heeft diepe wonden geslagen in de overblijvende gemeenschap. Spoedig na de vrede werd besloten om op de plaats van het oude stadhuis een nieuw stadhuis te bouwen. Dit nieuwe gebouw dat, typerend voor de wederopbouwtijd, werd opgericht in beton en metselwerk (houtschaarste) werd een schoolvoorbeeld van “De Bossche School”. Niet alleen een, sterk verkleind, stadskantoor werd erin gehuisvest, het programma werd uitgebreid met de brandweergarage. Het nieuwe complex werd zodanig gepositioneerd dat er een nieuwe, centrale buitenruimte ontstond met daarin aanwezig de contouren van het oude stadhuis. Jaarlijks vindt op dit plein de “Dodenherdenking” plaats, is het plein een plaats voor bezinning en ook voor meer vreugdevolle gebeurtenissen als huwelijksvoltrekkingen.

Sluiten

Door de gemeentelijke herindeling in 1997 is het gebouw van haar functie ontheven. Hergebruik van het gebouw moet vanzelfsprekend bij de aard en omvang van het bestaande passen. Het plan, dat in 2005/2006 werd uitgevoerd, bestaat uit het inzetten van het gebouw als bezoekerscentrum. De centrale plek in het bezoekerscentrum is een enorme maquette waarvoor op de achterliggende buitenruimte een kleine nieuwbouw werd gerealiseerd. Dit nieuwe element is gefundeerd op een grote kelder waarin de gemeentelijke archieven zijn opgeslagen. Het gehele complex is multifunctioneel van aard: de toeristenbalie en de gemeentelijke balie zijn op de begane grond ondergebracht. Er is een Grandcafe ondergebracht en zijn de  multifunctionele zalen zodanig ontsloten dat deze ook separaat te gebruiken zijn.

Op architectonisch niveau zijn de ingrepen met een chirurgische precisie uitgevoerd. Onze ingrepen stonden allemaal in het teken van de waardering voor het gebouw en haar geschiedenis.  Door het aanbrengen van een vide en het nieuwe tussenlid is een nieuwe routing door het gebouw mogelijk die het gebouw presenteert als voorbeeld van de wederopbouwarchitectuur. Diverse, verscholen details zijn door de ingrepen voor een breder publiek zichtbaar geworden; ons inziens is het aanpassingsproject terecht bekroond met de “monumentenprijs van de provincie Noord-Brabant”.